MELATONİN VE UYKU: BİLİMSEL AMA ANLAŞILIR REHBER “Melatonin, uyku ‘kalemi’ değil; biyolojik saat ‘ayarıdır’.” Melatoninin ana işlevi, sirkadiyen ritmi düzenlemektir. Bu nedenle en güçlü kullanım alanı “ritim kayması” durumlarıdır: jet lag, gecikmiş uyku fazı, vardiya sonrası uyku düzeni bozulmaları gibi. Doğru zamanda alındığında uykuya dalmayı kolaylaştırabilir; bazı kişilerde uykuya dalma süresini kısaltır. Ancak sürekli uykusuzluğun her türünde aynı başarı beklenmez; insomnia çoğu zaman çok faktörlüdür. Melatonin ayrıca bazı kişilerde gece uyanmalarını azaltmada yardımcı olabilir; bu genellikle formülasyona ve kişisel uyku problemine bağlıdır. Uygun ışık yönetimi (akşam parlak ışığı azaltma, sabah gün ışığı artırma) ile birlikte kullanıldığında etkisi daha anlamlı olur. Kritik nokta: “daha fazla almak” genellikle “daha iyi” değildir. Kimi zaman yüksek dozlar sabah sersemlik ve baş ağrısı yapar, ritmi de bozabilir. En iyi yaklaşım; hedef sorunu tanımlamak (jet lag mi, geç yatma mı, stres mi?), küçük dozla başlamak ve 1–2 hafta içinde yanıtı objektif takip etmektir.