Çürüğün temel mekanizması, plak içindeki bakterilerin fermente edilebilir karbonhidratları (özellikle serbest şekerleri) asite çevirmesi ve bu asidin mineyi çözmesidir. Bu yüzden dişi “en çok çürüten” tek bir yiyecekten çok, şekerin ağızda ne kadar sık asit atağı yarattığıdır. Şekerli çay/kahve, şekerli içecekler, meyve suları, enerji içecekleri, sık atıştırma ve gece şekerli tüketim riskin baş aktörleridir.\n\nİkinci büyük risk faktörü ağız kuruluğudur. Tükürük; asidi tamponlar, yiyecek artıklarını uzaklaştırır ve mineralleri geri taşır. Ağız kuruluğu (bazı ilaçlar, burundan soluyamama, uyku apnesi, dehidratasyon vb.) çürük hızını artırabilir. Üçüncü risk: yetersiz temizlik. Ara yüzlerde kalan plak olgunlaştıkça asit üretimi artar.\n\nBir başka sinsi faktör “asitli içeceklerdir.” Asitli içecekler (kolalar, aromalı sodalar) bakteriye gerek kalmadan mineyi yumuşatır; üzerine fırçalamayı hemen yapmak, yumuşamış minede aşınmayı artırabilir. Asit tüketiminden sonra suyla çalkalamak ve 30–60 dakika beklemek daha güvenlidir.\n\nÖzetle: çürüğü büyüten ana üçlü şeker sıklığı + ağız kuruluğu + yetersiz plak kontrolüdür. Hedef, atıştırma sıklığını azaltmak, florür desteğini artırmak ve ara yüzleri düzenli temizlemektir.