SPORCU İÇECEKLERİ REHBERİ: BİLİMSEL AMA ANLAŞILIR SORU–CEVAP “Performans içeceği tek bir ürün değil; hedefe göre seçilen bir ‘protokoldür’.” “Performans içeceği” pazarlama dilinde geniş bir şemsiye terimdir. Bilimsel açıdan bakınca performansı etkileyen içecekler üç gruba ayrılır: 1) Hidrasyon odaklı: Su, elektrolitli içecekler. 2) Yakıt odaklı: Karbonhidrat–elektrolit sporcu içecekleri (özellikle uzun efor). 3) Ergogenik/uyarıcı odaklı: Kafein içeren içecekler (kahve, bazı jel/shotlar). Performans hedefi ne? Dayanıklılık mı, maç temposu mu, yüksek yoğunluk mu? Örneğin 90 dakikalık maç/maç antrenmanı için; sıvı + karbonhidrat planı performansı korur. Kafein bazı sporlarda odak ve efor algısını iyileştirebilir; fakat herkeste aynı etkiyi vermez. Ayrıca mide toleransı, uyku ve çarpıntı riski gibi yan etkiler yönetilmelidir. Önemli ayrım: “Enerji içeceği” performans içeceği değildir. Enerji içecekleri yüksek kafein ve çoğu zaman yüksek şeker içerir; bazı etiketlerde yoğun efor öncesi/sonrası tüketimin önerilmediğine dair uyarılar bile bulunur. Sporcu içeceği ise kafein odaklı değil, hidrasyon ve yakıt odaklıdır. Özet: Performans içeceği seçimi, sporcunun hedefi + süre + çevre koşulu + mide toleransı dörtgeninde yapılmalıdır. Tek ürün yerine, ölçülebilir plan (ne kadar, ne zaman, ne hedefle) başarı getirir.