Zatürre (pnömoni) riskini azaltmanın en güçlü yolları; aşılar, hijyen ve risk faktörü yönetimidir. Grip (influenza) ve pnömokok aşıları, özellikle yaşlılar ve kronik hastalığı olanlarda ciddi zatürre ve komplikasyon riskini düşürmek için temel koruyucu yaklaşımlardandır. Hangi aşının sizin için uygun olduğu; yaş, eşlik eden hastalıklar ve daha önce aşılanma durumuna göre belirlenir. Koruyucu strateji paketi: • Aşılar: grip (her sezon) + pnömokok (yaş/riske göre) • El hijyeni ve kalabalık/kapalı alanlarda risk azaltma • Sigara bırakma: solunum savunmasını zayıflatır • Ağız-diş sağlığı: bazı çalışmalarda aspirasyon/pnömoni riskine etkisi tartışılır • Uyku ve beslenme: bağışıklık yanıtının temel altyapısı Evde “zatürreye iyi gelen yiyecekler” sorusu için gerçekçi çerçeve: Tek başına yiyecek zatürreyi önlemez veya tedavi etmez. Ancak hastalık döneminde yeterli protein, enerji, sıvı ve mikronutrient dengesi; toparlanmayı destekler. Ateş, hızlı solunum, göğüs ağrısı, oksijen düşüklüğü veya bilinç değişikliği varsa evde beklemek risklidir. Özellikle risk grupları: 50+ yaş, KOAH/astım, diyabet, kalp yetmezliği, böbrek hastalığı, bağışıklık baskılanması, sigara kullanımı. Bu gruplarda koruyucu planı hekiminizle netleştirmek en doğru adımdır.